Beyin sisi, son yıllarda artan bir şikayet olarak pek çok kişiyi etkiliyor. Nöroloji uzmanı Doç. Dr. Mustafa Emir Tavşanlı, Türkiye genelinde hastalarından gelen yoğunluklu şikayetleri değerlendirerek altı temel öneriyi açıkladı. Uzman, özellikle sonbahar aylarında gün ışığının azalması, fiziksel aktivitenin düşmesi ve uyku düzenindeki bozulmaların zihinsel bulanıklık şikayetlerini tetiklediğini vurguladı.

Sonbaharın getirdiği erken kararma ve kapalı ortamda daha uzun zaman geçirme, beyin fonksiyonlarını olumsuz etkileyen mevsimsel faktörler arasında yer alıyor. Covid-19 sonrası iyileşme sürecindeki kişiler, stresli iş temposu ve düzensiz uyku gibi etkenlerle bilişsel yorgunluk yaşama olasılıkları artıyor. Bu durum, odaklanma güçlüğü, bilgi işleme yavaşlaması ve günlük görevlerde artan zorlanma şeklinde kendini gösteriyor.

Doç. Dr. Tavşanlı, “Bir hastalıktan ziyade şikayetler bütünü olan beyin sisinin son yıllarda daha fazla gündeme gelmesinde yoğun ve stresli yaşam koşulları, uyku düzensizliği, hareketsizlik ve özellikle Covid-19 gibi enfeksiyonların etkisi olmuştur.” diye konuştu. Uzman, hastaların çoğunluğunun kelime bulmada zorlandığını, okuduklarını anlamada güç çektiğini ve işi yavaş yaparak daha fazla çaba harcadığını belirtti.

Beyin sisi ile mücadelede uyku düzeni

Uykunun süresi ve kalitesi, bu zihinsel sorunla mücadelede kilit bir rol oynar. Her bireyin ihtiyacı farklı olduğu için, aynı saatlerde yatıp aynı saatlerde uyanmaya çalışmak uyku saatinin bozulmasını önleyebilir. Horlama, gece nefes durması gibi problemler yaşayanların ise bir uyku uzmanına başvurması öneriliyor.

Beslenme ve diyet

Beyin sağlığı için Akdeniz tipi beslenme modeli öneriliyor. Sebze, meyve, tam tahıllar, balık ve zeytinyağı gibi besinler, sinir hücrelerinin işlevini destekler. Şeker tüketiminin sınırlandırılması ve öğünlerin düzenli alınması, zihin dağınıklığı belirtilerini hafifletebilir.

Fiziksel aktivite

Düzenli egzersiz, sadece kas ve kalp sağlığını değil, bilişsel performansı da iyileştirir. Haftada en az 150 dakika orta şiddette aktivite, örneğin tempolu yürüyüş, beyin fonksiyonlarını canlandırır. Uzman, “Fiziksel hareket, beyin damarlarını genişleterek oksijen ve besin akışını artırır.” ifadelerini kullandı.

Stres yönetimi ve sosyal yaşam

Kronik stres, bilişsel yavaşlama semptomlarını derinleştirir. Günlük rutin içinde kısa molalar, nefes egzersizleri ve hobilerle stresin azaltılması öneriliyor. Eğer stres hâlâ dayanılmaz bir hâl almışsa, profesyonel psikolojik destek alınması gerektiği vurgulandı.

Gündelik ışık ve zihinsel aktiviteler

Doğal gün ışığı, biyolojik saati dengeleyerek uyku-uyanıklık döngüsünü düzenler. Sonbahar ve kış aylarında sabahları dışarıda zaman geçirmek, gün ışığından maksimum fayda sağlar. Ayrıca kitap okumak, yeni bir dil öğrenmek ve sosyal ilişkileri sürdürmek, beyin sisine karşı koruyucu etki gösterir.

Uzman, zihinsel bulanıklık belirtilerinin altında yatan kanser, tiroit bozuklukları, vitamin eksiklikleri ve bazı ilaçların yan etkileri gibi tıbbi durumların da göz ardı edilmemesi gerektiğini hatırlattı. Bu nedenle, uzun süren şikayetlerde detaylı bir medikal değerlendirme yapılması öneriliyor.

Önümüzdeki dönemde, beyin sisiyle ilgili farkındalığın artması ve yaşam tarzı değişikliklerinin yaygınlaştırılması bekleniyor. Sağlık kurumları, toplumu bu konuda bilgilendirmek amacıyla seminerler ve kampanyalar düzenlemeye devam edecek.