İstanbul’da yaşanan selin ardından sigorta sektörüne ulaşan ilk bildirimler, maddi zararın geniş bir alana yayıldığını gösterdi. Şu ana kadar 1.700 konut ve iş yeri ile 440 araç için hasar ihbarı yapıldı. Sektörün ilk değerlendirmesine göre toplam maliyet yaklaşık 400 milyon dolara, güncel karşılığıyla 20 milyar liraya ulaşabilir.

Bu rakam kesinleşmiş bir bilanço değil. Yeni bildirimlerin gelmesi, uzmanların saha incelemelerini tamamlaması ve poliçelerdeki teminatların değerlendirilmesiyle toplam tutar değişebilir. İlk tablo, hem taşınmazlarda hem de araçlarda önemli ölçekte zarar oluştuğuna işaret ediyor.

Hasarın paylaşımında reasürans etkisi

Sigorta şirketleri üstlendikleri büyük risklerin tamamını kendi bilançolarında tutmuyor. Belirli bölümler, reasürans adı verilen sigortanın sigortalanması mekanizmasıyla başka kuruluşlara devrediliyor. Bu yöntem, büyük afetlerin tek bir şirketin mali yapısı üzerinde aşırı baskı oluşturmasını önlüyor.

Mevcut tahminde 400 milyon dolarlık zararın yaklaşık yüzde 10’unun, yani 40 milyon dolar civarındaki bölümünün doğrudan sigorta şirketlerinde kalabileceği değerlendiriliyor. Yaklaşık 360 milyon dolarlık kısmın ise reasürans koruması kapsamında karşılanabileceği öngörülüyor.

Nihai tutarı sözleşmeler belirleyecek

Bu dağılım yalnızca bir ilk hesap niteliğinde. Her poliçenin teminat limiti, muafiyeti ve risk paylaşım şartları farklı olduğu için şirketlerin taşıyacağı gerçek yük dosya bazında ortaya çıkacak. Sigortasız zararlar da sektörün açıkladığı rakamlara tam olarak yansımayabilir.

Eksperlerin incelemelerinde suyun yapılara ve araçlara verdiği doğrudan zarar, onarım veya yenileme giderleri ve poliçede yer alan özel şartlar dikkate alınacak. İş yerlerinde faaliyetin durması gibi dolaylı kayıpların kapsama girip girmediği de sözleşmeye göre değişecek.

Yeni ihbarlar bekleniyor

Afetlerden sonraki ilk günlerde tüm zararların bildirilmesi mümkün olmayabiliyor. Bazı mülk sahipleri su çekildikten sonra hasarın boyutunu görebilirken araçlar ve ticari alanlar için teknik inceleme gerekebiliyor. Bu nedenle 2 bin 140 dosyalık mevcut sayı ilerleyen günlerde artabilir.

Sigorta ve reasürans şirketlerinin önündeki temel görev, ihbarları sınıflandırmak, incelemeleri tamamlamak ve teminat kapsamındaki ödemeleri belirlemek olacak. Sürecin sonunda İstanbul’daki selin sigortalı varlıklara verdiği zarar ile toplam ekonomik kayıp arasında daha net bir ayrım yapılması bekleniyor.

Sigortalılık oranı toplam kaybı etkiliyor

Açıklanan 400 milyon dolarlık tahmin, sigorta sistemine ulaşan dosyalar üzerinden şekilleniyor. Poliçesi bulunmayan konut, iş yeri veya araçlardaki zararların tamamı bu hesap içinde görünmeyebilir. Bu nedenle sigortalı hasar tutarı ile selin şehir ekonomisine verdiği toplam zarar aynı büyüklük olarak değerlendirilmemeli.

Konutlarda zemin ve duvar onarımları, iş yerlerinde stok ve ekipman kayıpları, araçlarda ise mekanik ve elektronik parçaların suyla teması farklı maliyet kalemleri oluşturuyor. Eksper raporları bu kalemlerin hangilerinin poliçeye dahil olduğunu belirleyecek. Reasürans payı da şirketlerin yaptığı sözleşmeler ve olay başına uygulanan sınırlar incelendikten sonra kesinleşecek.

Hasar ödemelerinin hızı, afetten etkilenen hanelerin ve işletmelerin normal yaşama dönüşünü doğrudan etkileyebilir. İlk tahminlerin kamuoyuyla paylaşılması zararın ölçeğini gösterse de nihai bilanço için tüm ihbarların ve teknik raporların tamamlanması gerekiyor.